รถบรรทุก รถขนส่ง เที่ยวเปล่า คือ การที่รถของผู้ให้บริการขนส่งเมื่อสินค้าจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง ภายหลังจากส่งสินค้าลงที่หมายเรียบร้อย ต้องขับกลับไปยังต้นทางเพื่อรอการให้บริการขนส่งสินค้าเที่ยวต่อไปโดยไม่มีสินค้าขนส่งกลับ ทำให้ต้องแบกรับต้นทุนการขนส่งของ 2 เที่ยว แต่สามารถได้รายได้ค่าขนส่งเพียงขาเดียว

รถเที่ยวเปล่า ดูผิวเผินเหมือนจะเป็นเรื่องปกติธรรมดาของธุรกิจขนส่ง แต่หากพิจารณาลงไปในรายละเอียดแล้วจะพบว่า รถเที่ยวเปล่าเป็นปัญหาสำคัญ เป็นความสูญเสียของผู้ประกอบการขนส่ง และก่อให้เกิดมลภาวะทางอากาศสร้างปัญหาสังคม องค์กรที่เกี่ยวข้องมีการนำปัญหารถเที่ยวเปล่า ในภาคการขนส่งมาศึกษาวิจัย พบว่าเป็นปัญหาสำคัญที่จะต้องรีบแก้ปัญหา ทำไม่ถึงสำคัญและจะแก้ไขอย่างไร

จากการสำรวจของ US Census Bureau ครั้งสุดท้ายในปี 2002 โดยสำรวจจากประเภทการขนส่งและจำนวนไมล์ที่รถบรรทุก รถขนส่ง ใช้วิ่งขนส่งในแต่ละปี ในสหรัฐอเมริการพบว่ามี รถบรรทุก รถขนส่ง เที่ยวเปล่า วิ่งบนถนนจำนวนมากถึงเกือบ 29 พันล้านไมล์ ซึ่งเป็นตัวเลขสุดท้ายยังไม่มีการสำรวจใหม่หลังจากนั้น เนื่องจากขาดแคลนงบประมาณ แต่อย่างไรก็ตามมีบริษัทขนส่งเอกชนขนาดใหญ่เห็นความสำคัญของปัญหารถเที่ยวเปล่า มีการทำสำรวจรถเที่ยวเปล่าของตัวเอง เช่น บริษัท Werner Enterprises รายงายว่า ระหว่างปี 2014 – 2016 บริษัทมีปริมาณรถเที่ยวเปล่าวิ่งคิดเป็น 12% – 13% JP Hunt  มีรถเที่ยวเปล่าวิ่งคิดเป็นระยะทางถึง 33 ล้านไมล์ หรือ 16% และ Swift Transport มีรถเที่ยวเปล่าวิ่งคิดเป็นระยะทางถึง 122 ล้านไมล์ คิดเป็น 12.1% ในปี 2015 และปี 2016

          ใน Southeast Asia นั้น ปัญหาเที่ยวเปล่ายิ่งทวีรวามหรักหน่วงขี้นเป็นอย่างมาก จากการสำรวจข้อมูลจากผู้ขนส่งในประเทศไทยของ360TRUCK พบว่าภูมิภาคนี้มีการพึ่งพิงการขนส่งทางถนนเป็นหลักถึง82% จากการขนส่ง Inland Logistics ทั้งหมด โดยมีเที่ยวเปล่าคิดเป็นสัดส่วนถึง 30% ของเที่ยวรถบรรทุกทั้งหมด ทำให้สูญเสียโอกาสไปถึงกว่า 2,400 ล้านเหรีญดอลล่าร์สหรัฐต่อปี 

ปัญหาแรกและเป็นปัญหาสำคัญของรถเที่ยวเปล่า คือการก่อให้เกิดมลภาวะทางอากาศรถบรรทุก รถขนส่ง เผาผลาญน้ำมันดีเซลและปล่อยไอเสียสู่ชั้นบรรยากาศ ซึ่งในปี 2015 มีการคำนวณพบว่าไอเสียที่ปล่อยสู่ชั้นบรรยากาศ 12% เป็นก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ คิดเป็นน้ำหนักรวมถึง 369.4 ล้านเมตริกตันต่อปี สร้างมลภาวะอากาศเป็นพิษ ซึ่งกำลังเป็นปัญหาสังคมและเป็นปัญหาใหญ่ของหลายประเทศ ทุกฝ่ายต้องร่วมกันในการแก้ปัญหา 

ปัญหาสำคัญต่อมาคือ การสูญเสียทางเศรษฐกิจและสูญเสียรายได้ของผู้ประกอบการขนส่ง การวิ่งรถเที่ยวเปล่า ก่อให้เกิดรายจ่ายแต่ไม่สร้างรายได้ เหมือนกับนำเงินไปละลายทิ้งในแม่น้ำ ทั้งต้นทุนค่าน้ำมัน ค่าสึกหรอรถและค่าแรงงาน

ปัญหารถเที่ยวเปล่าเป็นปัญหาที่ผู้ประกอบการควรให้ความสำคัญ ต้องหาทางแก้ปัญหา ควรนำปัญหารถเที่ยวเปล่ามาบริหารจัดการอย่างมีประสิทธิภาพ ก็จะเกิดประโยชน์ต่อผู้ประกอบการขนส่ง ช่วยลดรายจ่าย เพิ่มรายได้และลดการสร้างผลกระทบต่อสังคมโดยรวม ซึ่งแนวทางในการแก้ปัญหานั้น แน่นอนว่าลดปริมาณรถเที่ยวเปล่าให้ไม่มีเลยนั้นเป็นไปไม่ได้ แต่การลดให้น้อยลงนั้นสามารถทำได้ ผู้ประกอบการจำเป็นต้องนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาช่วยเสริมให้สามารถเข้าถึงกลุ่มตลาดได้มากขึ้น ทราบถึงปริมาณรถเที่ยวเปล่าของผู้ประกอบการ  นำมาบริหารจัดการให้จำนวนรถเที่ยวเปล่าลดน้อยลงอย่างมีประสิทธิภาพ สร้างเน็ตเวิร์ค ตั้งแต่สร้างลูกค้าผู้ใช้บริการให้มีทั้งต้นทางและปลายทาง ใช้รถบรรทุก รถขนส่ง ให้เกิดประโยชน์ทั้งไปและกลับ มองหาการใช้บริการ รถบรรทุก รถขนส่ง สินค้าของผู้ให้บริการอื่นที่มีปลายทางเป็นต้นทางของผู้ประกอบการ ก็จะช่วยลดการวิ่งรถเที่ยวเปล่า ทั้งของผู้ประกอบการและผู้ให้บริการอื่นเหล่านี้ เป็นต้น การให้ความสำคัญต่อปัญหารถเที่ยวเปล่า และนำปัญหามาสู่การแก้ปัญหา สร้างระบบการบริหารจัดการให้มีประสิทธิภาพ สามารถลดรถเที่ยวเปล่าลงได้อย่างมีนัยยะ จะสร้างประโยชน์ต่อผู้ประกอบการขนส่งอย่างมาก ช่วยเพิ่มรายได้ ลดรายจ่ายทั้งค่าสึกหรอและค่าบำรุงรักษา รถบรรทุก รถขนส่ง และที่สำคัญ คือ ช่วยลดการก่อมลภาวะอากาศเป็นพิษ จากสาเหตุของ รถเที่ยวเปล่า


4 Comments

มลพิษทางอากาศและโลกร้อนกับรถขนส่งเที่ยวเปล่า - บริการรถขนส่งเที่ยวเปล่าราคาดี ช่วยลดต้น · January 22, 2020 at 5:25 pm

[…]           ถือเป็นภาคส่วนนึงที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการสร้างมลภาวะทางอากาศ ที่โดยส่วนใหญ่ใช้รถยนต์บรรทุกในการให้บริการขนส่งสินค้า และด้วยระบบการจัดการด้านการขนส่งที่ยังมีข้อจำกัด จึงทำให้ส่วนใหญ่แล้วผู้ทำธุรกิจให้บริการขนส่งจะต้องวิ่งรถทั้งไปและกลับเพื่อขนส่งสินค้าให้กับเจ้าของสินค้า ซึ่งทำให้การขนส่งสินค้าทางบกเต็มไปด้วยการวิ่งของรถยนต์บรรทุกเที่ยวเปล่า ที่เกิดจากการให้บริการส่งสินค้าไปยังจุดหมายปลายทางแล้วต้องวิ่งรถเที่ยวเปล่ากลับที่ตั้งเพื่อรองรับการให้บริการขนส่งสินค้าเที่ยวใหม่ ซึ่งถือเป็นความสูญเสียทางธุรกิจ ที่นอกจากไม่สร้างผลผลิต หรือการลงทุนที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้อย่างมีประสิทธิภาพแล้ว ยังมีส่วนสร้างปัญหามลพิษทางอากาศ อย่างเช่น ปัญหาฝุ่น PM 2.5 และ ปัญหาอุณหภูมิโลกร้อนที่เพิ่มสูงขึ้น โดยไม่จำเป็นอีกด้วย […]

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *